مراکز تلفن آی پی (IP PBX) مراکز تلفن نوینی هستند که بر اساس فناوری IP کار میکنند. در مقایسه با یک مرکز تلفن سنتی آنالوگ، یک IP PBX اولا امکانات تلفنی خیلی بیشتری را پشتیبانی میکند و ثانیا از با سهولت خیلی بیشتری پیاده سازی و تنظیم میشود.
مرکز تلفن آی پی سروری است که اطلاعات تمامی تلفن های IP موجود در شبکه را در خود دارد. با استفاده از این اطلاعات این سرور میتواند تماسهای تلفنی را ایجاد کند. به طور اجمال میتوان عملکرد یک IP PBX را اینگونه توضیح داد: زمانی که یک تلفن IP روشن میشود با سرور VoIP تماس برقرار میکند و خود را شناسایی میکند. پس از آن هر زمانی که کاربر بخواهد تماسی برقرار کند ابتدا به مرکز تلفن متصل میشود و شماره مورد نظر را اعلام میکند. مرکز تلفن VoIP با توجه به تنظیماتی که بر روی آن انجام شده است تماس را به نحوی مطلوب برقرار کرده و آن را مانیتور میکند.
تولید کنندگان محصولات VoIP انواع مختلفی از IP PBX را به بازار عرضه کرده اند. از نظر سخت افزاری میتوان مرکز تلفن را به دو دسته تقسیم کرد:
- مرکز تلفن سخت افزاری : مرکز تلفن VoIP میتواند به صورت یک سخت افزار عرضه شود. خوبی این مرکز تلفن این است که سخت افزار آن بر اساس ظرفیت مورد نظر انتخاب شده که باعث میشود پایداری مرکز تلفن بیشتر باشد و اصلا هنگ نکند .
- مرکز تلفن نرم افزاری VoIP: برخی سازندگان IP PBX را به صورت نرم افزاری عرضه میکنند و انتخاب سخت افزار را در طراحان سیستم تلفنی میگذارند .
گاهی مرکز تلفن IP دارای یک گیت وی درونی VoIP است و قابلیت مستقیم به خطوط تلفن را دارد. اما گاهی نیاز است که برای اتصال به شبکه مخابراتی آنالوگ از یک گیت وی VoIP جداگانه استفاده شود .
